วัดมหาธาตุวรวีหาร

วัดพระศรีรัตนมหาธาตุวรวิหาร หรือที่ชาวบ้านเรียกกันว่า วัดหน้าพระธาตุ เป็นวัดเก่าแก่ ตั้งอยู่ในเขตเทศบาลเมืองราชบุรี จากเค้ารอยที่ปรากฏที่องค์พระปรางค์และกำแพงแก้วที่มีพระพุทธรูปประทับในซุ้มเรือนแก้วรอบวัด อันเป็นลักษณะตามแบบศิลปะบายนของขอม ทำให้ทราบว่าภายหลังจากเมืองทวารวดีที่คูบัวเริ่มเสื่อมลง ศูนย์กลางชุมชนได้ย้ายมาอยู่ริมฝั่งแม่น้ำแม่กลองซึ่งตรงกับช่วงที่ขอมเริ่มขยายอิทธิพลมาถึงราชบุรีและเพชรบุรีพอดี คือ ประมาณพุทธศตวรรษที่ ๑๕-๑๘ และหลังจากสมัยขอมแล้วจึงได้มีการดัดแปลงสถานที่แห่งนี้มาเป็นวัดในพุทธศาสนา ปัจจุบันองค์พระปรางค์มีความสูง 24 เมตร ตั้งอยู่บนฐานสี่เหลี่ยมบริเวณฐานระเบียงมีทางเดินได้รอบ ที่วิหารคตรอบลานพระปรางค์ มีพระพุทธรูปศิลาสมัยทวารวดี สมัยลพบุรีและสมัยอยุธยาประดิษฐานอยู่โดยรอบ มีบันไดและช่องคูหาเข้าไปถึงองค์พระปรางค์ได้วัดหนองหอย เป็นที่ตั้งของพระวิหารพระอวโลกิเตศวรโพธิสัตว์กวนอิม ตั้งอยู่บนยอดเขาในเขตตำบลเขาเหลือ ห่างจากตัวจังหวัดราชบุรีประมาณ ๒๒ กิโลเมตร ไปตามเส้นทางถนนสายเขางู–เบิกไพรประมาณ ๕ กิโลเมตร รถยนต์สามารถขึ้นไปถึงบริเวณวิหารได้